पडताळून पाहूया! मी मुलांना वाढवतोय की यंत्रमानव बनवतोय? सकाळी उठल्यापासून रात्री झोपेपर्यंत मुलांना सतत सूचना देणारे पालक तुम्ही पाहिले आहेत का? ‘उठलास का?’, ‘ब्रश केलास का?’, ‘आंघोळीला जा’, ‘जेवलास का?’, ‘अभ्यास करतोय ना?’ अशा अनेक प्रश्नांची आणि सूचनांची सरबत्ती मुलांवर सतत होत असते. अनेकदा नोकरी करणाऱ्या पालकांकडे वेळ कमी असल्यामुळे त्यांना घाईघाईत मुलांची सगळी कामं पूर्ण करून घ्यायची असतात. त्यामुळे नकळतपणे ते मुलांना प्रत्येक गोष्टीसाठी सूचना देत राहतात. तुम्हालाही असा प्रश्न पडतो का, की मुलांना सतत सूचना देऊन आपण त्यांना यंत्रमानव (robot) तर बनवत नाही आहोत? यंत्रमानवाला जसे प्रोग्रामिंग करून काम करायला सांगितले जाते, त्याचप्रमाणे आपणही आपल्या मुलांचे नकळतपणे प्रोग्रामिंग करत आहोत का? सतत सूचना देण्याचे दुष्परिणाम मुलांना सतत सूचना दिल्याने त्यांचे स्वतःचे निर्णय घेण्याचे स्वातंत्र्य हिरावून घेतले जाते. त्यांना प्रत्येक वेळी एखाद्या कामासाठी किंवा निर्णयासाठी दुसऱ्यावर अवलंबून राहण्याची सवय लागते. लहानपणी ही सवय लागली की, मोठी झाल्यावरही ती कायम राहते. मुलांना स...
Posts
Showing posts from August, 2025